تدابیر طب ایرانی درمورد راهکارهای مبارزه با مضرات آلودگی هوا بر بدن
آلودگی هوا
امروزه آلودگی هوا مهمترین مساله در بهداشت هواست. همه ما احساس نشاط و پر انرژی بودن در سواحل دریا و مناطق جنگلی و کوهستانی را تجربه کردهایم و برعکس وقتی در شهرهای بزرگ زندگی یا کار میکنیم، بیشتر اوقات خسته، عصبی و افسرده هستیم. این تاثیر پاکیزگی و آلودگی هوا بر ماست. هوای آلوده اعضای بدن از جمله قلب، مغز و کبد را تحت تاثیر قرار داده و آنها را دچار بیماری میکند. هوای آلوده باعث تجمع بیش از حد مواد زائد در بدن وناتوانی و ضعف بدن در دفع آنها میشود. مجموعهای از راهکارهای مبارزه با مضرات آلودگی هوا بر بدن، به شرح زیر میباشد.
- تدابیر زندگی در مناطق دارای هوای آلوده:
- روزهای تعطیل و آخر هفته را در پارکها و فضاهای سبز بگذرانیم.
- در ساعات و روزهایی که درجه آلودگی هوا بالاست، از رفتوآمد غیر ضروری به خارج از منزل بپرهیزیم.
- تدابیر پاک نگاه داشتن هوای منزل:
- اگر در حال طراحی نقشه ساخت برای منزل مسکونی خود هستید، خانه را طوری بنا کنید که سقف خانه بلند بوده و اتاقها و نشیمن رو به مشرق باشند؛ پنجرههای بزرگی نیز در نظر بگیرید که بعضی رو به مشرق و بعضی رو به شمال باز شوند. (در صورتیکه با روشهای جدید مانند دستگاههای تهویه بتوان هوا را از آلایندهها پاک کرد، نیز مطلوب است).
- اطراف خانه مسکونی خود را درختکاری و گلکاری نماییم.
- در محیط منزل از مصرف دخانیات و نیز استفاده از خوشبوکنندههای شیمیایی هوا و حشرهکشها پرهیز کنیم.
- داخل به یا سیب را خالی کنیم و با گلاب پر کرده و روی حرارت بگذاریم تا بوی آن فضای خانه را معطر کند.
- هنگام ابتلای یکی از اعضای خانواده به بیماریهای ویروسی، یک پیمانه سرکه را با 20-18 پیمانه آب درون قابلمه ریخته و روی حرارت بسیار کم بگذاریم تا پیوسته بجوشد.
- تعدادی پیاز، سیر و نارنج یا هر کدام از آنها را که در دسترس بود، از وسط نصف کرده و در گوشه و کنار اتاق و محل نشست و برخاست و بهخصوص محل خواب اهل منزل قرار دهیم و بعد از هر 24 ساعت، پیاز، سیر و نارنج تازه جایگزین کنیم.
- تدابیر غذایی در زمان آلودگی هوا:
- ترجیحا از گوشتهای لطیفتر مانند گوشت گوسفند، جوجه مرغ، کبک، بلدرچین، و بزغاله استفاده کنیم؛ بهتر است این گوشتها نیز با کمی مواد ترش مانند سماق، غوره، آب لیمو، سرکه یا آب انار ترش پخته و مصرف شوند.
- مصرف انواع مغزدانهها، مانند مغز بادام، سبزیهای تازه مثل کاهو و میوهها از جمله سیب، انار، مرکبات رسیده و غیرنوبرانه مفید است.
- حد امکان مصرف غذاهای سنگین و دیر هضم مانند الویه با سس فراوان، ماکارونی، آش رشته، مواد غذایی کارخانهای، فستفودها و غذاهای آماده و سرخ کرده را کاهش دهیم. در صورت مصرف ماکارونی، ادویههایی مانند پونه و آویشن به آن اضافه کنیم. در صورت مصرف الویه مقداری شوید خشک، آویشن و پونه اضافه کنیم.
- در صورت بروز یبوست طبع، از مواد غذایی ملین (مانند انواع سوپ سبزیجات) استفاده کنیم.
- تدابیر مربوط به ورزش و فعالیت در زمان آلودگی هوا:
-
- از فعالیت بدنی سنگین پرهیز کنیم.
- تابسواری و نشستن بر صندلی متحرک توصیه میشود.
- سایر موارد
- از خواب کمتر از 6 ساعت یا بیشتر از 10 ساعت پرهیز کنیم.
- در هنگام بروز استرسهای روانی، از راهکارهای حفظ آرامش از جمله تلاوت قرآن و دعا یا مناسک مذهبی، استفاده از بوهای خوش و ارتباط با دوستان و اقوام بهره بگیریم.
- حتیالامکان از مواجهه با تابش اشعهای، بهویژه رایانه و تلفن همراه پرهیز کنیم و اگر به عللی ناچار به استفاده از این وسایل هستید، موارد زیر را در نظر بگیریم:
- از انجام کارهای غیر ضروری مانند بازی با رایانه و تلفن همراه خودداری کنیم.
- کار خود را طوری برنامهریزی کنیم که در طول مدت استفاده مداوم از رایانه، چند مرتبه در زمانهایی هر چند کوتاه (مثلا 15 دقیقه)، به استراحت بپردازیم.
- بعد از هر 20 دقیقه تمرکز بر روی صفحه رایانه، به مدت 20 ثانیه به یک نقطه دوردست نگاه کنیم.
- در ساعاتی از شبانهروز که به تلفن ثابت دسترسی داریم، تلفن همراه خود را خاموش کنیم. هم خودمان از تلفن ثابت استفاده کنیم و هم به دوستان و آشنایانمان اعلام کنیم که از طریق تلفن ثابت با ما تماس بگیرند.
- تلفن همراه خود را شبها موقع خواب، مخصوصا در هنگام شارژ شدن، نزدیک سر خود قرار ندهیم.
- حتیالامکان تلفن همراه را دور از خود قرار داده و هنگام مکالمه از هندزفری بیسیم استفاده کنیم.
(توصیههای مطروحه زیر فقط به زمان آلودگی هوا اختصاص ندارد و در هر زمانی باید این توصیهها را رعایت کرد؛ اما برای حفظ سلامتی بدن در زمان آلودگی هوا، از اهمیت ویژهای برخوردار است.)
واحد جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس
طب ایرانی